Marcin Lippa, urodzony 23 listopada 1938 roku w Bytomiu, był niezwykle utalentowanym sportowcem, który odnosił sukcesy w różnych dyscyplinach. Zmarł 19 września 2002 roku w Zdzieszowicach, gdzie również pozostawił znaczący ślad w lokalnej społeczności.
Jego wszechstronność obejmowała lekkoatletykę, wioślarstwo, gimnastykę akrobatyczną oraz sportową, a także podnoszenie ciężarów. Marcin nie tylko był wybitnym sportowcem, ale także nauczycielem oraz wpływowym działaczem w sferze sportu i społeczności lokalnej.
Jego związek ze Zdzieszowicami świadczy o zaangażowaniu w rozwój sportu w regionie, gdzie pozostawił po sobie trwały ślad jako działacz społeczny i samorządowy.
Życiorys
Rodzina i edukacja
Marcin Lippa był synem Henryka Antoniego Lippa (1887-1957) oraz Anieli, z domu Punde (1896-1989). Jego ojciec pracował jako sztygar w kopalni w Bytomiu. Rodzina matki, Anieli, mieli niemieckie korzenie, a jej rodzice to Carl Punde (1854-1914) i Viktoria, z domu Schwierk (1862-1930). Według wspomnień Jerzego Dudy, rodzinny dom Marcina odzwierciedlał tradycje śląskie. Wiele osób z jego rodziny, zarówno ze strony ojca, jak i matki, podejmowało pracę w zawodzie nauczyciela, co wpłynęło na przyszły wybór Marcina.
Na początku 1945 roku, wskutek działań wojennych, rodzina Lippa musiała opuścić swoje dotychczasowe miejsce zamieszkania. Znaleźli schronienie na plebanii w Polskiej Nowej Wsi, gdzie proboszczem był brat Anieli, Gustaw Punde (1905-1972). Tam pozostawali do 1947 roku, a w tym czasie Marcin korzystał z wiedzy repatriantów z Kresów Wschodnich, którzy osiedlili się w tym rejonie. Po zakończeniu tego okresu Lippa przenieśli się do Zdzieszowic, do domu sióstr Anieli, które również były nauczycielkami w Szkole Powszechnej.
Marcin Lippa uczęszczał do Szkoły Podstawowej nr 1 w Zdzieszowicach, a następnie kontynuował naukę w Liceum Ogólnokształcącym w Gogolinie. W latach 1956-1960 podjął studia na Wyższej Szkole Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, co rozpoczęło jego długą karierę w dziedzinie sportowej i pedagogicznej.
Kariera sportowa
W trakcie swoich studiów Marcin Lippa stał się członkiem Akademickiego Związku Sportowego Wrocław. Pomimo niewielkich warunków fizycznych, z powodzeniem uprawiał wioślarstwo, osiągając w nim znaczne sukcesy jako sternik osad dwójek, czwórek oraz ósemek. W ciągu czterech lat przyczynił się do zdobycia 20 tytułów Mistrza Polski w tej dyscyplinie. Przez długi czas reprezentował Polskę na międzynarodowych zawodach, takich jak te odbywające się w Berlinie, Hamburgu, Londynie, Wiedniu i Gandawie.
Dodatkowo Marcin Lippa aktywnie angażował się w inne dyscypliny sportowe, takie jak gimnastyka akrobatyczna, sportowa oraz podnoszenie ciężarów, zdobywając w nich kilkanaście medali zarówno na Mistrzostwach Polski, jak i na Akademickich Mistrzostwach Polski.
Kariera pedagogiczna
Po uzyskaniu dyplomu w 1960 roku, rozpoczął pracę jako nauczyciel wychowania fizycznego w Szkole Podstawowej nr 2 w Zdzieszowicach. W 1974 roku podjął pracę w Zespole Szkół Zawodowych przy Zakładach Koksochemicznych w tym samym mieście, gdzie kontynuował swoją karierę aż do przejścia na emeryturę w 1990 roku. Podobnie jak jego rodzina, Marcin traktował swój zawód jako misję życiową i nieustannie dbał o odpowiednie wyposażenie sal gimnastycznych w obu szkołach.
W swojej pedagogice kładł duży nacisk na to, aby każdy uczeń miał szansę zdobyć umiejętności przydatne w życiu, niezależnie od swoich predyspozycji fizycznych. Dlatego też oceniał nie tylko wyniki, ale także postępy oraz zaangażowanie swoich uczniów. Metodykę swojej pracy przedstawił w publikacji zatytułowanej „Wybrane zagadnienia z organizacji i metodyki wychowania fizycznego”, wydanej pod redakcją Stanisława Szczepańskiego w 1985 roku. Zawsze zachęcał swoich uczniów do udziału w różnego rodzaju zawodach, co owocowało licznymi sukcesami w biegach lekkoatletycznych oraz Пucharu Polskiego w narciarstwie.
Po zakończeniu kariery dydaktycznej w 1990 roku, Lippa uzyskał tytuł dyplomowanego instruktora narciarstwa biegowego i zjazdowego na Wydziale Wychowania Fizycznego i Rehabilitacji Politechniki Opolskiej, gdzie kształcił przyszłych nauczycieli wychowania fizycznego.
Marcin Lippa zmarł 19 września 2002 roku. Jego miejsce spoczynku znajduje się w kwartale 1A/6/16 cmentarza parafii św. Antoniego w Zdzieszowicach, tuż obok grobu jego rodziców.
Działalność sportowa i społeczna
W latach 1962-1975 Marcin Lippa pełnił rolę wizytatora – metodyka kultury fizycznej w Powiatowym Ośrodku Metodycznym w Krapkowicach, jednocześnie będąc sekretarzem Zarządu Powiatowego Szkolnego Związku Sportowego. W latach 70. zasiadał w Radzie Miasta Zdzieszowice. Angażował się również w działalność społeczną, będąc członkiem Stowarzyszenia Rodzin Katolickich oraz aktywistą Caritasu. W a ich chórze rodzinnym pomagała jego bratanica, absolwentka Akademii Muzycznej w Katowicach.
Oprócz kształcenia sportowców, Marcin Lippa organizował także biegi narciarskie, będąc inicjatorem tradycyjnego biegu upamiętniającego powstania śląskie, który odbywał się między pomnikami na trasie Góra Św. Anny – Zdzieszowice.
Odznaczenia i upamiętnienie
Marcin Lippa był niezwykłą postacią, której działania w sferze społecznej, sportowej oraz edukacyjnej zostały wielokrotnie docenione. Otrzymał szereg prestiżowych odznaczeń, w tym Złoty Krzyż Zasługi oraz Odznakę „Zasłużony Działacz Kultury Fizycznej”. Co więcej, jego osiągnięcia zostały uhonorowane Nagrodą I Stopnia Ministra Oświaty i Wychowania dwukrotnie, a także złotymi odznakami przyznawanymi przez różne organizacje sportowe, w tym Akademicki Związek Sportowy, Polski Związek Towarzystw Wioślarskich oraz Polski Związek Podnoszenia Ciężarów.
W szczególnym dniu, 31 maja 2002 roku, w trakcie obchodów 40-lecia nadania praw miejskich Zdzieszowicom, Marcin Lippa został uhonorowany odznaką „Zasłużony dla Miasta i Gminy”. Niestety, z powodu problemów zdrowotnych, nie mógł uczestniczyć w ceremonii. W jego imieniu odznaczenie zostało odebrane przez jego żonę, która również tego dnia została odznaczona.
W hołdzie dla jego pamięci, w latach 2016 i 2017 odbyły się w Zdzieszowicach półmaratony pod nazwą Memoriał Marcina Lippy, które przyciągnęły wielu uczestników i miłośników sportu.
Życie prywatne
Krystyna Lippa, żona Marcina, od 1942 roku, to emerytowana nauczycielka oraz aktywna działaczka społeczna związana z Zdzieszowicami. Jako członek zdzieszowickiego oddziału Caritas, w przeszłości pełniła funkcję jego przewodniczącej.
Krystyna angażowała się w organizację licznych projektów skierowanych do osób starszych, schorowanych oraz samotnych, wnosząc znaczący wkład w życie lokalnej społeczności. Dodatkowo prowadziła chór szkolny oraz drużynę harcerską, co pokazuje jej wszechstronność i poświęcenie dla młodzieży oraz lokalnych inicjatyw.
W 2002 roku, w wyborach samorządowych, została wybrana na radną Zdzieszowic z ramienia Komitetu Wyborczego Mniejszości Niemieckiej, choć w 2006 roku nie udało jej się uzyskać reelekcji. Jej wysiłki na rzecz społeczności lokalnej zostały docenione, kiedy otrzymała odznakę „Zasłużona dla Miasta i Gminy”.
Rodzinne tradycje społeczne aktywnie kontynuuje syn Grzegorz Lippa, urodzony w 1978 roku, który pracuje jako nauczyciel wychowania fizycznego. Jest on również uznawanym działaczem sportowym oraz aktywnym zawodnikiem klubów Mosiądz Zdzieszowice i Ludowego Uczniowskiego Klubu Sportowego „Azymek” Zdzieszowice, specjalizującym się w biegach tradycyjnych oraz w biegach na orientację.
Drugim synem Marcina i Krystyny jest Wojciech Lippa, urodzony w 1975 roku. Wojciech to historyk sztuki, który pełni również funkcje wikariusza biskupiego ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów, Inspektora Ochrony Danych oraz kanclerza Kurii Diecezji Opolskiej.
Przypisy
- a b c d e f g h i j k Jerzy Duda: Memoriał Marcina Lippy. Super Bieg. [dostęp 05.08.2021 r.]
- Henryk i Aniela Lippa w: Cmentarz parafii św. Antoniego w Zdzieszowicach. eCmentarze.pl, 2021. [dostęp 05.08.2021 r.]
- Marcin Lippa w: Cmentarz parafii św. Antoniego w Zdzieszowicach. eCmentarze.pl, 2021. [dostęp 05.08.2021 r.]
- Intencje 13.08.2017. Parafia św. Antoniego w Zdzieszowicach, lipiec 2017. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Wstępne wyniki zawodów. Klub Sportowy Artemis, 04.10.2020 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Razem do celu. Publiczne Przedszkole nr 6 im. Jana Brzechwy w Zdzieszowicach, 11.10.2020 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Wyniki wyborów do Rady Miejskiej. Miejska Komisja Wyborcza w Zdzieszowicach, 2006. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Grób Carla i Viktorii Punde na Cmentarzu św. Augustyna w Świętochłowicach. Nieobecni.com, 18.10.2012 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- IX Krakowski Półmaraton Marzanny. Interia.pl, 19.03.2012 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- 50. Plebiscyt Sportowy NTO. Finaliści w kategorii nauczyciel w-f. „Nowa Trybuna Opolska”, 2017. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Ewa Skrabacz: Ks. Wojciech Lippa o Objawieniu Pańskim w sztuce. Radio Opole, 06.01.2019 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- ks. mgr. Wojciech Lippa. Diecezja opolska. [dostęp 06.08.2021 r.]
- LUKS Azymek, Zdzieszowice. Polski Związek Orientacji Sportowej. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Zdzieszowice. Eurocalendar.info. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Pochodzący kapłani. Parafia św. Antoniego w Zdzieszowicach, lipiec 2021. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Oni będą nami rządzić. „Nowa Trybuna Opolska”, 29.10.2002 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Metryka chrztu Henryka Antoniego Lippa, syna Leona i Leokadii z Cichockich nr 222/1887 z 13.09.1887. Genealogia w Archiwach. [dostęp 05.08.2021 r.]
- Intencje 09.07.2017. Parafia św. Antoniego w Zdzieszowicach, lipiec 2017. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Metryka ślubu Leona Lippa i Leokadii z Cichockich nr 64/1883 z 01.07.1883. Genealogia w Archiwach. [dostęp 05.08.2021 r.]
- STS Timing, DomTel Sport Timing: Klasyfikacja generalna 39. Maratonu Dębno. MaratonyPolskie.pl, 15.04.2012 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Edyta Hanszke. Podwójny jubileusz. „Nowa Trybuna Opolska”, 04.06.2002 r. [dostęp 06.08.2021 r.]
- Arkadiusz Mróz: Obwieszczenie Miejskiej Komisji Wyborczej w Zdzieszowicach z dnia 24.10.2006 r.. Miejska Komisja Wyborcza w Zdzieszowicach. [dostęp 06.08.2021 r.]
Pozostali ludzie w kategorii "Sport i rekreacja":
Mirosław Bąk | Mirosław Okorski | Robert Kolasa | Jan Bem | Rudolf Wojtowicz | Marek Suker | Krzysztof Secemski | Joachim Siwek | Paul Freier | Teodor Marx | Helmut Dudek | Ewald Bastek | Tadeusz Szafraniec | Grzegorz Wilczok | Adrian Gryszkiewicz | Katarzyna Pawlik | Mariusz Śrutwa | Beata Pacut-Kłoczko | Marian Nowara | Jerzy BanyOceń: Marcin Lippa